Giảm phát thải từ xe điện

Sự bùng nổ của xe điện đang đánh dấu bước chuyển quan trọng của Việt Nam trên con đường giảm phát thải và phát triển giao thông xanh bền vững.

Những năm gần đây, xe điện xuất hiện ngày càng phổ biến trên các tuyến phố lớn từ Hà Nội đến TP. Hồ Chí Minh. Theo Bộ Giao thông Vận tải, tính đến giữa năm 2025, Việt Nam là quốc gia có tốc độ tăng trưởng xe điện nhanh nhất khu vực Đông Nam Á, với khoảng 350.000 ô tô điện và hơn 2,5 triệu xe máy điện đang lưu thông. Dự báo đến năm 2030, con số này có thể tăng gấp đôi khi hạ tầng sạc và chính sách hỗ trợ được mở rộng đồng bộ.

Sự phát triển mạnh mẽ của xe điện không chỉ là kết quả của xu hướng tiêu dùng mới mà còn phản ánh những nỗ lực nhất quán của Chính phủ trong việc thúc đẩy giao thông xanh, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Các cơ chế ưu đãi về thuế, tín dụng, cùng chính sách hỗ trợ đầu tư hạ tầng sạc đã và đang góp phần tạo động lực cho người dân, doanh nghiệp chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch.

Từ góc độ kinh tế và công nghiệp, làn sóng đầu tư vào xe điện đã mở ra cơ hội mới cho sản xuất trong nước. VinFast là một trong những doanh nghiệp tiên phong phát triển ô tô điện, không chỉ chiếm lĩnh thị trường nội địa mà còn mở rộng xuất khẩu sang Mỹ và châu Âu. Ở phân khúc xe máy điện, các thương hiệu như Dat Bike, Detech, Yadea… đã góp phần đa dạng hóa sản phẩm và mở rộng lựa chọn cho người tiêu dùng. Cùng với đó, mạng lưới hàng trăm trạm sạc điện tại các đô thị lớn đang hình thành, tạo nền tảng quan trọng cho việc điện hóa giao thông trên phạm vi toàn quốc.

Theo ước tính của Viện Chiến lược và Chính sách Tài nguyên Môi trường (ISPONRE), nếu xe điện chiếm khoảng 30% tổng số phương tiện vào năm 2030, Việt Nam có thể giảm phát thải hơn 10 triệu tấn CO₂ mỗi năm. Đây là đóng góp quan trọng cho việc thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Tuy nhiên, hành trình xanh hóa giao thông vẫn còn nhiều thách thức. Hạ tầng sạc chưa đồng bộ, chi phí đầu tư xe điện còn cao, trong khi năng lực cung cấp điện ở một số khu vực chưa đáp ứng kịp nhu cầu. Các chuyên gia cho rằng, Việt Nam cần sớm hoàn thiện khung pháp lý, phát triển chuỗi sản xuất pin trong nước, thúc đẩy cơ chế tín dụng xanh và khuyến khích doanh nghiệp đầu tư công nghệ tái chế pin theo mô hình kinh tế tuần hoàn.

Để quá trình chuyển đổi đạt hiệu quả, việc phát triển xe điện cần được gắn liền với quy hoạch tổng thể hệ thống giao thông đô thị bền vững. Việc kết hợp phương tiện công cộng sạch như xe buýt điện, tàu điện với các giải pháp quy hoạch thông minh sẽ giúp hình thành hệ sinh thái giao thông phát thải thấp, thuận tiện và thân thiện hơn với môi trường.

Khi nhận thức cộng đồng về lợi ích của năng lượng sạch ngày càng được nâng cao, việc chuyển đổi sang phương tiện giao thông xanh sẽ không chỉ là xu hướng tất yếu mà còn là hành động thiết thực, góp phần cùng cả nước thực hiện mục tiêu phát triển bền vững và giảm phát thải khí nhà kính trong những thập kỷ tới.

​​​​​​​

Tuệ Lâm